Narzędzie diagnostyczne SCID-5-PD składa się z:
- Kwestionariusza 119 pytań zamkniętych do wypełnienia samodzielnie przez pacjenta (ok. 0,5h)
- Wywiadu przeprowadzanego z pacjentem przez specjalistę psychologia klinicznego lub psychiatrę na podstawie wypełnionego kwestionariusza (0,5h-1,5h)
- Pisemnego opisu oraz ustnym omówieniu wyników wywiadu z pacjentem
Zastosowanie wywiadu SCID
Narzędzie SCID-5-PD jest ustrukturalizowanym wywiadem do diagnozy zaburzeń osobowości dla osób dorosłych, wg. Klasyfikacji zaburzeń DSM-5.
Ma on na celu szczegółowe badanie osobowości pacjenta. Wskazany jest w przypadkach, kiedy pacjent doświadcza długotrwałych trudności i objawów z tzw. pierwszej osi w klasyfikacji zaburzeń DSM, takich jak:
Chwiejność emocjonalna
nawracająca depresja,
zaburzenia lękowe,
impulsywność, uzależnienia
zaburzenia odżywiania
długotrwałe trudności w relacjach
i inne
Wywiad ma na celu sprawdzenie, czy podłożem takich długotrwałych trudności nie jest nieprawidłowo ukształtowana osobowość. Często bowiem stwierdza się współwystępowanie tych objawów.
Wywiad może być również używany i jest bardzo przydatny również dla osób powyżej 16 roku życia!!! Wtedy ma on funkcję prognostyczną, służy do wczesnego wykrywania pojawiających się w tym okresie cech nieprawidłowo kształtującej się osobowości. Przyjmuje się bowiem, że wiek, w którym osobowość jest w pełni ukształtowana to 26 rok życia.
Zastosowanie narzędzia SCID-5-PD pomaga lepiej zrozumieć specyfikę i mechanizmy długotrwałych trudności pacjenta w relacji z samym sobą i w jego społecznym funkcjonowaniu.
Osobowość człowieka to konfiguracja względnie trwałych cech czyli wzorców myślenia, odczuwania i zachowania przejawiających się w różnych sytuacjach i w dłuższej perspektywie czasowej u danej osoby, determinujących jej sposób funkcjonowania w świecie. Kształtuje się w pierwszych dwudziestu kilku latach życia. Cechy mogą sprzyjać osiągnięciu satysfakcjonującego życia lub takie życie utrudniać, komplikować, a nawet uniemożliwiać. Osobowość człowieka kształtuje się na bazie jego cech temperamentu, a więc uwarunkowanych przez geny. Cechy temperamentu można obserwować już u niemowląt, cechy osobowości kształtują się w interakcji cech temperamentu z wpływami środowiska. Podstawowe znaczenie mają tu wczesne doświadczenia, z których najważniejsza jest więź z opiekunem. Na bazie powtarzających się doświadczeń społecznych i w odpowiedzi na nie na gruncie cech zdeterminowanych biologicznie kształtuje się osobowość. Służy ona adaptacji do warunków środowiska, w którym żyje. Jest zbiorem mechanizmów i strategii determinujących przetrwanie. W danym kontekście, w którym się kształtuje służy przetrwaniu w danych warunkach. Jeśli jednak relacje z opiekunem i kształtowanie więzi nie przebiega prawidłowo osoba wykształca mechanizmy przetrwania utrudniające jej nastoletnie a potem dorosłe życie. Bo cechy nieprawidłowo kształtującej się osobowości zaczynają niejednokrotnie być widoczne już w okresie dojrzewania. Jeśli osobowość nie kształtuje się prawidłowo, młody dorosły znajduje się już w nowym kontekście, poza rodziną pochodzenia, a jednak pewne usztywnione przekonania, sposoby odczuwania i zachowania utrudniają osiąganie jego celów życiowych jak np. zbudowanie bliskich więzi. Bywa też tak, że doświadczane trudności są na tyle duże iż utrudniają czy wręcz uniemożliwiają wyodrębnienie do samodzielnego życia, poza rodziną pochodzenia. Są też przyczyną przewlekle odczuwanego subiektywnego cierpienia. Osoba taka doświadcza szeregu długotrwałych ograniczeń skutecznie utrudniających lub wręcz uniemożliwiających zaspokojenie najbardziej fundamentalnych jej potrzeb, takich jak usamodzielnienie się, zbudowanie bliskiej, trwałej relacji partnerskiej czy sukces zawodowy.
Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Badania Zaburzeń Osobowości SCID-5PD jest narzędziem przesiewowym pozwalającym stwierdzić i wyszczególnić cechy nieprawidłowo ukształtowanej osobowości. Służy do badania osób dorosłych. Badanie to umożliwia dokładny i specyficzny opis długotrwałych trudności. Dostarcza głębszego zrozumienia rodzaju przeżywanych trudności, oraz ukierunkowuje do podjęcia skutecznych działań. Jest więc bardzo pomocne przy podejmowaniu decyzji o rozpoczęciu psychoterapii. Również może pomóc gdy osoba doświadcza zaburzeń nastroju, np. nawracającej depresji czy zaburzeń lękowych. Często głębszym podłożem tego rodzaju przewlekłych trudności bywa nieprawidłowo ukształtowana osobowość. Również zaleceniem do przeprowadzenia badania są długotrwałe lecz powtarzające się trudności w relacjach interpersonalnych.
